ZEILNUMMERING: WAAROM EN HOE?

Marbleheads in volle actie.

Zeilnummering is nodig om tijdens een wedstrijd je boot te herkennen als een specifieke deelnemer. De correctheid voor de grootte, positie en kleur van de zeilnummering is vrij strikt gereglementeerd. De leesbaarheid op grotere afstand is de belangrijkste factor. De wedstrijdleiding beslist of deze voldoende is, dit met of zonder protest van andere deelnemers.

Wat is het doel van een zeilnummering?

Het voornaamste doel is om tijdens een wedstrijd een duidelijk onderscheid te maken tussen elke deelnemende boot. Elke deelnemer bezit een combinatie van cijfers die uniek is. Geen andere deelnemer mag tijdens eenzelfde wedstrijd ook eenzelfde cijfercombinatie bezeilen.

Enkel de cijfercombinatie bepaalt of de zeilnummering uniek is, niet de samenstelling van de landcode-letters.

Het is evident dat de zichtbaarheid en leesbaarheid op grotere afstand uitermate belangrijk is. De cijfers op de zeilen dienen om elke deelnemende boot te identificeren en aan te roepen bij protest van andere deelnemers of de wedstrijdleiding zelf.

Hoe is een zeilnummering samengesteld?

De zeilnummering voor een RC Marblehead is tweedelig, enerzijds een letterreeks in combinatie met een cijferreeks. De letterreeks is een verkorte benaming voor het land van oorsprong van een deelnemer. Deze letterreeks bestaat telkens uit 3 letters en uitsluitend in hoofdletters, geen kleine letters. Onderstaande tabel geeft een overzicht van alle bestaande letterreeksen en dit gesorteerd per land van herkomst:

Algeria ALG
American Samoa ASA
Andorra AND
Angola ANG
Antigua ANT
Argentina ARG
Armenia ARM
Aruba ARU
Australia AUS
Austria AUT
Azerbaijan AZE
Bahamas BAH
Bahrain BRN
Barbados BAR
Belarus BLR
Belize BIZ
Belgium BEL
Bermuda BER
Botswana BOT
Brazil BRA
British Virgin Islands IVB
Brunei BRU
Bulgaria BUL
Canada CAN
Cayman Islands CAY
Chile CHI
China, PR CHN
Chinese Taipei TPE
Colombia COL
Cook islands COK
Croatia CRO
Cuba CUB
Cyprus CYP
Czech Republic CZE
Denmark DEN
Djibouti DJI
Dominican Republic DOM
Ecuador ECU
Egypt EGY
El salvador ESA
Estonia EST
Fiji FIJ
Finland FIN
France FRA
FYRO Macedonia MKD
Georgia GEO
Germany GER
Great Britain GBR
Greece GRE
Grenada GRN
Guam GUM
Guatemala GUA
Hong Kong HKG
Hungary HUN
Iceland ISL
India IND
Indonesia INA
Iran IRN
Iraq IRQ
Ireland IRL
Israel ISR
Italy ITA
Jamaica JAM
Japan JPN
Kazakhstan KAZ
Kenya KEN
Korea KOR
Kosovo KOS
Kyrgyzstan KGZ
DPR Korea PRK
Kuwait KUW
Latvia LAT
Lebanon LIB
Libya LBA
Liechtenstein LIE
LIthuania LTU
Luxembourg LUX
Macau MAC
Madagascar MAD
malaysia MAS
Malta MLT
Mauritius MRI
Mexico MEX
Moldova MDA
Monaco MON
Morocco MAR
Montenegro MNE
Montserrat MNT
Mozambique MOZ
Myanmar MYA
Namibia NAM
Netherlands NED
Netherland Antilles AHO
New Zealand NZL
Nigeria NIG
Norway NOR
Oman OMA
Pakistan PAK
Palestine PLE
Panama PAN
Papua New Guinea PNG
Paraguay PAR
Peru PER
Philippines PHI
Poland POL
Portugal POR
Puerto Rico PUR
Qatar QAT
Romania ROU
Russia RUS
Samoa SAM
San Marino SMR
Saudi Arabia KSA
Senegal SEN
Serbia SRB
Seychelles SEY
Singapore SIN
Slovak Republic SVK
Slovenia SLO
South Africa RSA
Spain ESP
Sri Lanka SRI
St Kitts and Nevis SKN
St Lucia LCA
Sudan SUD
Sweden SWE
Switzerland SUI
Tahiti TAH
Tanzania TAN
Thailand THA
Timor Leste TLS
Trinidad & Tobago TTO
Tunisia TUN
Turkey TUR
Turks and Caicos TKS
Uganda UGA
Ukraine UKR
United Arab Emirates UAE
United States of America USA
Uruguay URU
US Virgin Islands ISV
Vanuatu VAN
Venezuela VEN
Vietnam VIE
Zimbabwe ZIM

Deze lettercombinatie wordt uitsluitend aangebracht op beide zijden van het hoofdzeil, nooit het fokzeil

De positionering en andere van deze lettercombinatie wordt later behandeld.

Wat betreft de cijferreeks, bestaat deze uit standaard alsook minimum uit 2 cijfers en maximaal 3 cijfers. Wel dien je altijd plaats te voorzien voor een derde cijfer, wat meestal het cijfer 1 wordt. De cijfers worden op beide zeilen, hoofd- en fokzeil, aangebracht op specifieke plaatsen en dit aan beide zijden. Zie als voorbeeld in onderstaande tekening.

Layout complete zeilnummering

Een bootromp bezit na een eenmalige keuring, een eigen registratienummer met bijhorende meetbrief. Deze heb je ook nodig om  te kunnen deelnemen aan wedstrijden.

Normaal gebruik je hetzelfde nummer voor de zeilen zoals de bootnummer vermeld. In praktijk gebeurt dit niet altijd.

De procedure hiervoor wordt nog in een ander artikel behandeld.

Ben je in het bezit van meerdere boten, zelfs in een andere klasse, bijvoorbeeld IOM, dan zeil je liever met dezelfde zeilnummering, ongeacht het bootromp-nummer of type. Dit kan zonder probleem, zolang er geen conflict ontstaat met andere deelnemers die hetzelfde zeilnummer ook zouden bezeilen tijdens eenzelfde wedstrijd.

Radiozeilers met eenzelfde zeilnummer:

Voor aanvang van een wedstrijd kan de situatie ontstaan dat enkele deelnemers hetzelfde zelfnummer bezitten. Deze situatie registreert de wedstrijdleiding en stelt de deelnemers van dit feit op de hoogte om een gezamenlijke oplossing uit te werken.  

De vermelde landcode is van geen belang, maar wel het nummer.

Conforme zeilnummering

Stel als voorbeeld:

Er zijn 3 deelnemers die bij de inschrijving hetzelfde zeilnummer bezitten.

Deelnemer A heeft combinatie BEL168, deelnemer B de combinatie NED168 en tot slot deelnemer C de combinatie GER168. De wedstrijdleiding brengt de 3 deelnemers op de hoogte dat 2 van de 3 hun nummer, dienen aan te passen om reglementair te kunnen deelnemen. Dit soort situaties kan altijd gebeuren, zeker bij een heel groot deelnemersveld.

Wat is de oplossing zodat elke deelnemer toch een uniek nummer bekomt? De wedstrijdleiding beslist wat dient te gebeuren. Of er wordt een onderlinge overeenkomst voorgesteld, of aanpassingen gebaseerd op de inschrijvingsvolgorde. 

In het laatste geval dienen deelnemers B en C hun zeilnummer te wijzigen. De landcodes voor de 3 deelnemers blijven behouden. Na onderling overleg tussen deelnemers B,C en de wedstrijdleiding, wordt beslist voor volgende combinaties:

Deelnemer A met  BEL168, behoudt zijn combinatie. Deelnemer B wordt NED68, waarbij het cijfer 1 te verwijderen. Deelnemer C wordt GER16, waarbij het cijfer 8 te verwijderen. Natuurlijk wordt er rekening gehouden of bij deze hernummering geen nieuw dispuut ontstaat met nog andere deelnemers met nummers 68 of 16. De wedstrijdleiding ziet er altijd erop toe, dat elke deelnemer een eigen en uniek zeilnummer bekomt of behoudt voor en tijdens het verloop van een wedstrijd.

Een andere voorbeeldsituatie:

Ook hier 3 deelnemers A, B en C.

Hun originele zeilnummers zijn, deelnemer A met NED43, deelnemer B met GBR43 en deelnemer C met ITA43. De wedstrijdleiding stelt hen op de hoogte en neemt in overleg de volgende beslissing:

Deelnemer A behoudt zijn combinatie, zijnde NED43. Deelnemer B voegt het cijfer 1 vooraan toe, zijnde GBR143. Deelnemer C voegt het cijfer 1 achteraan toe, zijnde ITA431.

Zeilnummering op C-rig

Laatste voorbeeldsituatie, ook het meest voorkomend:

Hier 2 deelnemers A en B.

Hun originele zeilnummers, deelnemer A met ESP27 en deelnemer B met AUT27. De wedstrijdleiding stelt hen op de hoogte en neemt in overleg volgende beslissing:

Deelnemer A behoudt zijn combinatie, zijnde ESP27. Deelnemer B voegt het cijfer 1 vooraan toe, zijnde AUT127. De reden dat het bijkomende cijfer 1 gebruikt wordt bij deze situaties, is omdat het weinig extra ruimte benodigd om op de zeilen aan te brengen. Verwijderen is geen probleem.

Nog belangrijk om weten, het toevoegen van het extra nummer 1, dient enkel te gebeuren voor het hoofdzeil. Het mag voor het fokzeil, maar is niet verplicht.

Omgekeerd hetzelfde, bij het verwijderen van het cijfer 1, is dit van toepassing voor het hoofdzeil, niet verplichtend voor het fokzeil.

Elke deelnemer mag bij conflict ook zelf en vrij een andere nummering kiezen, bestaande uit 2 cijfers, op voorwaarde dat deze nieuwe combinatie niet gebruikt wordt door een andere wedstrijddeelnemer. Deze wijziging dient natuurlijk aan de wedstrijdleiding gemeld te worden als nieuwe inschrijving.

Voor meer info:

https://www.radiosailing.org/question-answers/sail-identification

Ook bij situaties waarbij zeilrigs worden gewisseld tijdens een wedstrijd, dient elk hoofdzeil de juiste combinatie te bezitten, volgens de eerder gemaakte afspraken en reglementering.

Welke kleur dient de zeilnummering te bezitten?

Bij voorkeur zwart, een andere kleur brengt de zichtbaarheid of leesbaarheid meestal in gedrang. De wedstrijdleiding beslist met of zonder protest van andere deelnemers of de kleur van de zeilnummering conform de RRS-regels is of niet.

De blauwe kleur van de zeilnummering benadeeld de leesbaarheid.

Welk soort lettertype wordt reglementair aanvaard?

Bij voorkeur het lettertype Helvetica, in normale font en ook zwart.

Niet vet of smal.

Welke grootte dient de nummering te bezitten om als reglementair te aanvaarden?

De hoogte van de letters en/of cijfers bedraagt minimum 100mm tot maximaal 110mm.

Wat is de reglementaire onderlinge afstand tussen individuele letters en/of cijfers binnen een reeks?

De afstand tussen elk individuele cijfer of letter binnen eenzelfde reeks bedraagt minimum 20mm tot maximum 30mm.

Wat is de reglementaire regelafstand tussen elke nummer- of letterreeks, dit voor beide zeilzijden?

Hier is de minimum afstand 40mm tot 60mm maximum. Bij kleinere afmetingen van de zeilen is dit niet altijd mogelijk. De regelafstand en de tussenafstand van cijfers en/of letters mag verkleinen, echter de wedstrijdleiding beslist of de leesbaarheid hierbij in het gedrang komt, met of zonder protest van andere deelnemers.

Correcte zeilnummering conform de RRS-reglementering.

Mag het zeillogo of naam van een zeilmaker op de zeilen vermeld zijn?

Ja, zowel op het hoofd- als het fokzeil, wel op voorwaarde dat het telkens past binnen een denkbeeldige cirkel met een diameter van 50mm. De positie bij voorkeur aan de voorzijde van de zeilen en dit slechts aan een enkele zeilzijde, voor- of keerzijde.

Welke cijferreeks kan in spiegelschrift verwarrend zijn en vermijdt je beter?

De meeste zeilen zijn wit en licht transparant, maw licht doorschijnend.

Door een cijfercombinatie aan de keerzijde van een zeil aan te brengen en deze daarna aan de voorzijde in spiegelschrift te bekijken, verkrijg je soms een verkeerd beeld. Alle originele combinaties bestaande uit 2 cijfers en die starten met de getallen 0, 1 en 8, verkrijgen in spiegelschrift een andere betekenis. Ook omgekeerd is dit het geval.

Enkele voorbeelden: 01 wordt 10, 18 wordt 81, 80 wordt 08 … enzovoort.

Tijdens wedstrijden gaat het er soms snel aan toe bij allerhande situaties. Zowel de deelnemers als de wedstrijdleiding kunnen in de verwarring gebracht worden en hierdoor een verkeerdelijk nummer aanroepen bij protest of dergelijke. Tracht dit soort cijfercombinaties te vermijden als je wil deelnemen aan wedstrijden.

Zijn volgende voorbeelden van zeilnummeringen nog steeds conform de RRS-regels?

Voorbeeld 1:

Voorbeeld 1

Neen, enkel het gebruik van hoofdletters is toegestaan. Geen kleine letters of een combinatie van kleine met grote letters. 

Voorbeeld 2: 

Voorbeeld 2

Reglementair dienen alle cijfers en letters dezelfde kleur te bezitten. In dit geval werd gekozen voor een zwarte omlijning en een groene inkleuring.

Dus neen, dit wordt niet toegestaan. Bijkomende betwisting is de groene kleur zelf, welke onvoldoende donker is om goed leesbaar te zijn op een grotere afstand.

Voorbeeld 3: 

Voorbeeld 3

De kleur van de zeilnummering dient altijd duidelijk zichtbaar en goed leesbaar te zijn. In dit geval heeft de deelnemer gekozen voor een witte kleur van de nummercombinatie. Neen, niet toegestaan.

Voorbeeld 4:

Voorbeeld 4

Wederom een probleem aangaande de duidelijke leesbaarheid van de zeilnummering op grotere afstand. De onderlinge afstand tussen de cijfers is goed, enkel zijn deze te smal uitgevoerd. 

Standaard is het type font Helvetica, wat hier wel klopt, maar is de dikte van de tekens te dun. Het dient normaal te zijn, dus ook niet bold, narrow, condensed of cursief. Dit betekent dat de dikte van de cijfers of letters altijd tussen 12-14% van de hoogte moet zijn. In praktijk betekent dit een minimale dikte van 12mm en maximaal 15,4mm vereist is. Dus is dit voorbeeld …niet toegestaan.

Voorbeeld 5: 

Voorbeeld 5

In dit voorbeeld stellen zich drie problemen. Ten eerste het gekozen cursief lettertype, de dikte van de tekens zijn duidelijk ondermaats alsook de korte onderbrekingen in een gedeelte van de lettertekens. Al deze mankementen zijn te wijten aan het gebruik van een verkeerd stenciltype. Het oogt misschien mooi, maar het is niet conform de RRS-reglementering, maw niet toegestaan.

Voorbeeld 6: 

Voorbeeld 6

Hier wederom een aantal problemen. Kleur van de tekens, onvoldoende zichtbaar- en leesbaarheid. Tweede en voornaamste fout is de verticale ruimte tussen de beide regels of regelafstand, deze is onderling bij de voor- en de keerzijde van het zeil te nauw. Een normale regelafstand is minimaal 40mm tot 60mm. Zelfs het gekozen lettertype is niet conform de standaard. Neen, niet toegestaan.

Voorbeeld 7: 

Voorbeeld 7

In deze situatie ook weer een aantal zaken onreglementair.

Verkeerd lettertype, te nauwe ruimte tussen elk teken welke 20-30mm hoort te zijn, maar vooral de variërende hoogte van de tekens is het grootste issue. Elk cijfer of letter dient minimaal 100 tot maximaal 110mm te zijn, zonder enige en/of onderlinge hoogteverschillen. Neen, niet toegestaan.

In alle voorgaande voorbeeldsituaties zal de wedstrijdleiding met of zonder protest van andere deelnemers, een adviserende rol spelen of beslissingen nemen, aangaande de wel of niet correcte zeilnummering die een deelnemer heeft uitgevoerd.

Met welke middelen mag je de zeilnummering aanbrengen?

Hier zijn 2 mogelijkheden, of het gebruik van kleefletters/cijfers of het gebruik van handgeschreven exemplaren dit dmv een sjabloon en watervaste alcoholstift.

Wat is de werkmethode om de nummering met kleefletters aan te brengen?

Kleefletters en/of cijfers is de makkelijkste manier om aan te brengen. Deze methode houdt in dat het zeil eerst op een vlakke ondergrond, bijvoorbeeld een tafel. Maak een oplossing van een afwaszeep en water. Enige wat je nodig hebt is een kunststof spatel of een oude bankkaart, sponsje, handdoek en papiertape. Meet de juiste positie en markeer de omtrek hiervan met papiertape.

Bevochtig de gemarkeerde zone met de zeepoplossing dmv het sponsje. Verwijder de beschermfolie van de kleefletters en bevochtig deze vrijgemaakte klevende zijde. Breng de letter/cijfer combinatie aan op de gemarkeerde zone. Door de bevochtiging verkrijg je de mogelijkheid om kleine positiecorrecties te doen. Eens op de juiste plaats, gebruik dan de spatel om alle luchtbellen te verwijderen. Gebruik de handdoek om de overtollige zeepoplossing rond de zeilnummering al deels op te drogen. Wacht nu 10 tot 15 minuten tot de papieren drager volledig doordrongen is van vocht. Trek na deze wachttijd de papieren drager voorzichtig los van de letters/cijfers weg. Doe dit in een vlakke beweging evenwijdig met het zeil. Eens verwijderd en nog een aantal malen spatelen tot elke lichtbel verdreven is. Droog al deppend met een handdoek de volledige letter/cijfer combinatie.

Indien alle combinaties aangebracht werden, laat de zeilen nog 1 tot 2 dagen verder drogen voor een goede hechting te bekomen van alle kleefletters en/cijfers.

Wat is de werkmethode om de nummering met kleefletters terug te verwijderen?

Met een fijn hobbymesje kan je een hoekje van een teken voorzichtig losmaken zonder het zeil te beschadigen. Neem een pincet en trek dit hoekje verder en voorzichtig los. Eens het ongeveer een centimeter los is, kan je met je vingers het verder verwijderen. Deze langzame trekbeweging dien je altijd horizontaal te houden om eventuele kreuken te vermijden in het zeil. Doe dit voor alle tekens die je wenst te verwijderen.

Zijn er eventueel nog lijmresten van de kleefletters achtergebleven op het zeil, dan kan je deze verwijderen met een proper doekje, welke lichtjes gedrenkt is met aceton. De aceton beschadigt het zeil niet, maar maak zachte wrijfbewegingen om kreukels te vermijden. Houdt het zeil ook goed vlak tijdens dit werk en doe het in kleine stukjes.

Pure fun!

Wat is de werkmethode om handgeschreven letters en/of cijfers aan te brengen?

Ontwerp eerst een stencil of sjabloon met zwarte letters en cijfers via je PC of laptop. Eens klaar, druk deze af. Controleer daarna alle afmetingen of ze conform de reglementeringen zijn.

Plaats het sjabloon op een vlakke tafel en kleef de hoeken vast op de tafel met enkele stukjes papiertape. Leg het zeil bovenop het sjabloon in de correctie positie. Kleef het zeil aan de zijden vast met enkele stukjes papiertape. Neem een watervaste en zwarte alcoholstift en teken zorgvuldig de contouren van het sjabloon op het zeil.

Kleur met dezelfde stift binnen de contouren van de tekens deze zorgvuldig en volledig zwart. Het vraagt heel wat tijd en aandacht om alle zeilnummeringen aan te brengen, maar het loont als je het eindresultaat bekijkt.

Wat is de werkmethode om handgeschreven letters en/of cijfers te verwijderen?

Hiervoor heb je enkel propere doekjes en aceton nodig. Leg het zeil op een vlakke ondergrond. Neem een doekje en bevochtig dit lichtjes met aceton. Wrijf lichtjes en heel voorzichtig het teken weg op het zeil. Herhaal dit enkele malen maar telkens met een zuivere zijde van het doekje tot je merkt dat het teken verdwenen is en er ook geen inktresten op het doekje meer zichtbaar zijn. Let op dat je geen andere tekens in de nabijheid wrijft die je wenst te behouden. De aceton werkt ogenblikkelijk en lost elk ongewild contact met alcoholinkt op.

In welke volgorde en posities breng je de zeilnummering aan op alle zeilen?

Je start meestal met volledig blanco zeilen.

Hoofd- en fokzeil zonder zeilnummering.

Breng eerst de landcodes aan op het hoofdzeil. Denk aan de onderlinge tussenafstand van elk teken met 20-30mm.

Begin met de linkerzijde. Deze landcode-regel hoort zo laag mogelijk, in het midden en evenwijdig aan de hoofdzeil-giek aangebracht. Zie schets. 

Positie landcode linkerzijde hoofdzeil

Breng nu aan de rechterzijde de volgende regel aan. Denk aan de voorziene verticale regelafstand van 40 tot 60mm. Plaats de regel mooi symmetrisch boven de voorheen aangebrachte regel op de linkerzijde. Zie schets. 

Positie landcode rechterzijde hoofdzeil.

Breng nu aan de linkerzijde de eerste cijfercombinatie aan. De positie is in regel minimum hoger dan 1/4de van de totale hoogte van het hoofdzeil. Beste is centraal in de hoogte en breedte van het hoofdzeil. Let op dat je hoger nog voldoende plaats behoudt voor de volgende regel nadien op de rechterzijde. Zie schets.

Positie zeilnummer linkerzijde hoofdzeil.

Breng nu de volgende regel aan op de rechterzijde van het zeil. Zie schets. 

Positie zeilnummer rechterzijde hoofdzeil.

Volgende stap is het fokzeil. Hier worden geen landcodes aangebracht.

Start van een wedstrijd.

Start op de linkerzijde met het aanbrengen de cijferregel. Deze regel hoort zo laag mogelijk, in het midden en evenwijdig aan de fokzeil-giek aangebracht. Zie schets. 

Positie zeilnummer linkerzijde fokzeil.

Breng nu de laatste cijferregel aan op de rechterzijde van het fokzeil. Zie schets. 

Positie zeilnummer rechterzijde fokzeil.

De allerlaatste stap is het aanbrengen van een dubbelzijdig “M”-logo. Het logo heeft een letterhoogte van 25mm en een breedte van 30mm. Type font Helvetica normaal, kleur zwart. De positie is centraal in het hoofdzeil en op een afstand van 250 – 300mm, gemeten vanaf de top van het hoofdzeil. Zie schets.

M-logo hoofdzeil

Zeil en geniet!

© Copyright RCZEILEN